29 november 2017

De nieuwe taalstrijd van de N-VA

 

De vraag of anderstalige kinderen in de klas af en toe hun thuistaal mogen gebruiken, doet de N-VA steigeren. Het raakt de kern van het Vlaams-nationalisme.

In Brussel en de rand rond de hoofdstad spreekt de helft tot drie kwart van de leerlingen thuis geen Nederlands. Maar anderstaligheid is al lang geen puur stedelijke uitdaging meer. Gemiddeld spreekt een op de vijf leerlingen in de Vlaamse kleuterklassen en lagere scholen thuis geen Nederlands.

Ondanks alle inspanningen doen die leerlingen het een pak minder goed op school. 17 procent van de Vlaamse leerlingen haalt zelfs niet het minimumniveau voor leesvaardigheid. Iedereen is het erover eens dat het Nederlands van vele allochtone leerlingen beter moet. Maar de manier waarop het Gemeenschapsonderwijs of GO! dat wil doen, leidt tot een felle ideologische discussie.

Het GO! streeft naar een meertalenbeleid met respect voor de moedertaal van de leerlingen. Denk aan groepjes waarbij leerlingen met dezelfde thuistaal elkaar helpen of aan opschriften in verschillende talen. Op de deur van het computerlokaal staat dan ook 'obszar komputerowy', 'computer area' of 'bilgisayar alanya'. Het gebruik van de moedertaal kan goed zijn voor het leerproces en voor het welbevinden van het kind, blijkt uit wetenschappelijk onderzoek. Of zoals Vlaams minister van Onderwijs Hilde Crevits (CD&V) zei: 'Als we elke kleuter die een woord in de thuistaal gebruikt in de hoek zetten, zullen ze niet graag Nederlands leren.'

Segregatie

Veel scholen gaan al pragmatisch om met thuistalen in de klas. Maar door actief 'meertaligheid te omarmen' gaat het GO! een flinke stap verder. Bovendien is het internationaal wetenschappelijk onderzoek niet eenduidig over de voordelen van het gebruik van de thuistaal op school. Dirk Van Damme, onderwijstopman bij de denktank OESO, waarschuwde voor de 'naïef optimistische retoriek' van het GO!. Bij jonge kinderen kan de moedertaal volgens Van Damme helpen een andere taal te verwerven, maar later is het nefast om de ambitie hoog te houden.

De N-VA huivert voor een nivellering van het kwaliteitsvolle Vlaamse onderwijs, waar ze al voor waarschuwde bij de hervorming van het middelbaar onderwijs. Het beleid van het GO! vormt ook een eerste stap naar segregatie, vreest de partij. 'Leerkrachten en ouders begrijpen echt niet waarom het Nederlands plots op de schop moet en waarom andere moedertalen de klas binnen moeten', zegt Vlaams Parlementslid Koen Daniëls (N-VA).

Daarmee staan de Vlaams-nationalisten samen met Vlaams Belang geïsoleerd, want de andere politieke partijen steunen het GO!. De N-VA heeft het sowieso niet begrepen op de onderwijskoepels, die plannen 'vanuit Brussel' aan de leraarskamers opleggen. Ze wil de leraars meer vrijheid geven om te bepalen op welke manier ze lesgeven. Volgens Daniëls zoekt het GO! met zijn voorstel zelfs de grenzen op van de taalwetgeving. Het Nederlands is - behalve voor lessen moderne vreemde talen - de instructietaal.

Maar volgens het GO! is die regel van toepassing op scholen en niet op leerlingen en ouders. De leerkrachten moeten dus lesgeven in het Nederlands, maar het gebruik van de moedertaal door de leerlingen is volgens de koepel niet strijdig met de wet.

Eerste Wereldoorlog

Voor de N-VA gaat deze discussie nog verder dan haar strijd tegen de onderwijskoepels en het middenveld. De partij hamert erop dat nieuwkomers Nederlands moeten leren en zich moeten integreren. Dan is het volgens Daniëls al te gek dat kinderen van de tweede, derde of vierde generatie migranten niet langer verplicht worden Nederlands te spreken in de klas.

Het debat is ook een welkome manier om in communautair rustige tijden nog eens de Vlaams-nationalistische flank te dekken. De eis voor Nederlandstalig onderwijs ligt aan de basis van het Vlaams-nationalisme. Pieter Bauwens, de hoofdredacteur van de Vlaamsgezinde website Doorbraak.be, pleitte er naar aanleiding van 100 jaar Vlaamse Beweging nog voor 'de erfenis van de vernederlandsing van het onderwijs, een item in de loopgraven van de Eerste Wereldoorlog', te bewaken. Bauwens viseerde vooral de verengelsing van de universiteiten een halve eeuw na de strijd om Leuven Vlaams, maar in tijden van de vrees voor de 'soumission' door moslims is ook de discussie over de thuistaal koren op de molen van de N-VA.

Dat de perikelen in Antwerpen (N-VA-burgemeester Bart De Wever ligt onder vuur wegens zijn vermeende nauwe banden met een vastgoedbedrijf, red.) daardoor even minder in de schijnwerpers staan, is mooi meegenomen.

BARBARA MOENS

Inhoud ↑

Categorie: 
 

Volg mij ook via

twitter

Foto's op Flickr

www.flickr.com
hilde.crevits' items Go tohilde.crevits' photostream