Dat minister Zuhal Demir (N-VA) het tijdelijke stikstofkader regelt via een ministeriële instructie en niet via een omzendbrief, wijst op de gevoeligheid én de verdeeldheid over dit dossier. De boeren spreken forse taal, natuur- en werkgeversorganisaties reageren tevreden.

Landbouwbedrijven zullen voortaan voor elke vergunning een grondig onderzoek - oftewel een passende beoordeling - moeten vragen naar de mogelijke impact op beschermde natuur. Momenteel is dat niet nodig zolang de stikstofneerslag beperkt blijft tot 5 procent. Maar de drempel voor ammoniakuitstoot - afkomstig van veeteelt en mestverwerking - wordt verlaagd naar 0 procent. Een algemene vergunningenstop voor landbouwbedrijven komt er dus niet.

Voor stikstofoxide gaat de huidige drempel van 5 procent naar 1 procent. Dat betekent dat voor industrie en transport er vanaf een stikstofneerslag van 1 procent ook een passende beoordeling nodig is. Volgens de Vlaamse regering zullen daardoor 90 procent van de industriële projecten die op stapel staan, doorgaan.

Omzendbrief

De regeling zou aanvankelijk uitgewerkt worden via een omzendbrief. Maar daar hadden niet alle regeringspartners zin in. Een omzendbrief zou mogelijk te veel gezien worden als de voorloper van een definitief akkoord. Dus giet Vlaams minister van Omgeving Zuhal Demir (N-VA) de regeling in een ministeriële instructie. Al wordt in kringen van Vlaams minister-president Jan Jambon (N-VA) in alle toonaarden onderstreept dat alle partijen een akkoord hebben over de ministeriële instructie en dat we daar verder niets achter moeten zoeken.

De verschuiving van werkwijze legt in elk geval de verdeling én verdeeldheid bloot. CD&V neemt het op voor de boeren, N-VA trekt de kaart van de natuur en van de industrie. Boerenbond én Algemeen Boerensyndicaat (ABS) zijn niet gelukkig met de nieuwe regeling, Natuurpunt wel, net als Voka. Dat zegt genoeg. Minister van Landbouw Hilde Crevits (CD&V) geeft toe dat het moeilijker zal worden om een (vee)bedrijf uit te breiden of op te richten, zeker in de buurt van beschermde natuur.

De Boerenbond vindt de tijdelijke stikstofregeling “streng voor landbouw, soepel voor industrie” en vraagt zich zelfs af of de regeling wel “stand zal houden voor de rechter”. ABS zegt hetzelfde. Forse taal dus. De jonge boeren van de Groene Kring vrezen dat het tijdelijk kader te lang zal aanslepen, waardoor Vlaamse land- en tuinbouwers “onder een stolp” zal belanden.

Natuurpunt reageert dan weer tevreden. “We zijn blij dat minister Demir het algemeen belang voor burgers, bedrijven en natuur verdedigt met strenge, tijdelijke maatregelen en niet zwicht voor lobbygroepen die enkel gaan voor het eigenbelang”, vindt Jos Ramaekers, diensthoofd beleid van Natuurpunt. Bond Beter Leefmilieu vindt dat Demir het stikstofprobleem terecht bij de landbouwsector legt. “Tenslotte is die verantwoordelijk voor het gros van de uitstoot”, zegt Benjamin Clarysse.

Ford-site

Voka Limburg is opgelucht, al verwijst de werkgeversorganisatie ook naar de discussies binnen de Vlaamse regering. “Het valt te betreuren dat de Vlaamse regering geen gedragen akkoord heeft gevonden”, zegt gedelegeerd bestuurder Johann Leten. “Maar met deze oplossing wordt de verdere ontwikkeling van de Ford-site alleszins gewaarborgd. We roepen op om nu snel werk te maken van een definitief kader rond stikstof.”

De tijdelijke stikstofregeling is namelijk nodig voor een aantal dossiers waar Demir zich zelf dringend over moet uitspreken. Zoals de vergunningsaanvraag van de Vlaamse Waterweg voor het bouwrijp maken van de Ford-site in Genk. De behandelingsperiode loopt tegen maandag 3 mei af. Als ze zich niet zou uitspreken, kan dit gezien worden als een stilzwijgende weigering en moet er een nieuw dossier worden ingediend. Maar ook voor dossiers als de Noord-Zuidverbinding is er een kader nodig.

Definitief

Tegen het einde van het jaar moet Demir met een definitief stikstofkader komen. De Programmatorische Aanpak Stikstof (PAS) van haar voorganger Joke Schauvliege (CD&V) was ook maar voorlopig. Maar een arrest van de Raad voor Vergunningsbetwistingen van eind februari over een kippenstal in Kortessem haalt die regeling onderuit. De Vlaamse Instelling voor Technologisch Onderzoek (Vito) tekent momenteel allerlei scenario's aan het uittekenen voor de nieuwe regeling waarover ook iedereen zich in via een openbaar onderzoek zal kunnen uitspreken.

Liliana Casagrande

Inhoud ↑