De stad Roeselare startte vandaag als eerste in Vlaanderen met de opleidingen voor inwoners die zich opgaven om deel uit te maken van een vrijwilligerskorps. De vrijwilligerskorpsen zijn een initiatief van Vlaams minister van Binnenland Hilde Crevits om in noodsituaties inwoners snel te kunnen inschakelen. De deelnemers in Roeselare maakten eerst kennis met enkele praktische oefeningen zoals het opvullen van zandzakken. Daarna startten ze met een EHBO-initiatie gegeven door Rode Kruis-Vlaanderen. Deze maakt een vast onderdeel uit van het opleidingspakket van alle vrijwilligerskorpsen in Vlaanderen. Ook de crisistool die door hen werd ontwikkeld en waarmee lokale besturen hulpvragen kunnen lanceren en inwoners kunnen informeren, is sinds dit weekend actief.
“Ik ben heel trots dat in Roeselare vandaag het eerste vrijwilligerskorps uit de startblokken schiet, als eerste van de voorlopig 123 geregistreerde gemeenten. De afgelopen weken werd alles in gereedheid gebracht zodat gemeenten kunnen starten met de uitrol van hun vrijwilligerskorps. In een eerste fase krijgen vrijwilligers een opleiding en leren ze mee over de crisistool die sinds dit weekend ook beschikbaar is. Op die crisistool kunnen gemeenten een hulpvraag lanceren, waarna vrijwilligers de nodige instructies ontvangen. Het zit allemaal heel goed in elkaar. Ik merk dat het enthousiasme enorm groot is, want elke week melden er nog gemeenten aan!” - Vlaams minister van Binnenland en Samenleven Hilde Crevits
Of het nu gaat om overstromingen, hittegolven of een stroompanne in een woonzorgcentrum: in elke crisissituatie zijn er burgers die een handje willen toesteken. Die vrijwillige hulp wil Vlaams minister van Binnenland Hilde Crevits aanmoedigen en schaalbaar maken bij grote crisissen. Al 123 gemeenten schreven zich de voorbije maanden in om een vrijwilligerskorps op te richten. 20 daarvan hebben ook al de samenwerkingsovereenkomst met Rode Kruis Vlaanderen getekend, dat is de laatste stap vooraleer een vrijwilligerskorps effectief van start kan in een gemeente.
Gemeenten hebben volledige lokale autonomie in de keuze om een vrijwilligerskorps op te richten, ook keuzes rond de uitvoering liggen volledig in handen van de lokaal besturen. Rode Kruis Vlaanderen zorgt wel voor de nodige ondersteuning voor gemeenten bij het uitbouwen en in stand houden van hun vrijwilligerskorps, met de bedoeling lokale besturen zoveel mogelijk te ontlasten. Vlaanderen voorziet daarvoor 1 miljoen euro. Gemeenten kunnen ondersteuning krijgen voor de oprichting van een vrijwilligerskorps van minimum 10 tot maximum 80 deelnemers.
Startschot in Roeselare
De Stad Roeselare is de eerste in Vlaanderen die met de opleidingen van start gaat. Het startschot werd op de Grote Markt in Roeselare gegeven in aanwezigheid van minister Crevits, burgmeester Kris Declercq en Rode Kruis Vlaanderen.
Vrijwilligers maakten er eerst kennis met enkele praktische oefeningen zoals het opvullen van zandzakken, het helpen van minder mobiele mensen en plaatsen van nadarhekken in noodsituaties. Lokale besturen hebben zelf de lokale autonomie om te bepalen welke specifieke vaardigheden nodig zijn in hun gemeente of stad.
Enkel de EHBO-opleiding maakt een vast onderdeel uit van het opleidingspakket dat in heel Vlaanderen wordt aangeboden. De EHBO-opleiding wordt door Rode Kruis Vlaanderen gegeven, maar kan lokaal ook door het Vlaamse Kruis gegeven worden. In samenspraak met het lokaal bestuur en lokale hulpverleningsorganisaties zijn ook bijkomende opleidingen of bijscholingen mogelijk. Er zullen ook jaarlijks simulatieoefeningen gehouden worden om deelnemers voor te bereiden op noodsituaties.
“Het is hartverwarmend om te zien hoeveel Roeselarenaren meteen klaarstaan om te helpen. Nog geen 24 uur na de oproep eind september waren de eerste vijftien plaatsen ingevuld, en nu tellen we al 75 vrijwilligers. Dat zegt veel over de betrokkenheid en de goesting die in onze stad leeft. Als vrijwilliger toon je solidariteit met getroffen inwoners. Iedereen weet dat er bij noodsituaties veel helpende handen nodig zijn, boven op het fantastische werk van politie, brandweer en stadsdiensten.” - Burgemeester Kris Declercq
Alarmering vrijwilligers via crisistool Rode Kruis Vlaanderen
Ook de crisistool die Rode Kruis Vlaanderen ontwikkelde en beheert, werd zaterdag voor het eerst voorgesteld. Bij een dringende hulpvraag gelanceerd door de gemeente (zoals bijvoorbeeld een stroompanne in een woonzorgcentrum, waarbij het vrijwilligerskorps wordt opgeroepen om maaltijden rond te brengen en de bewoners gerust te stellen), ontvangen de leden van het vrijwilligerskorps een SMS. Die SMS bevat een link die leidt naar de crisistool waarop de vrijwilligers meer info over de dringende hulpvraag terugvinden. Dat kan bijvoorbeeld een stroompanne zijn in een woonzorgcentrum. Mensen kunnen zich via de crisistool opgeven om te helpen bij een specifieke noodsituatie. Daarna ontvangt de persoon opnieuw een SMS, dit keer met extra instructies.
Hoe aanmelden als burger?
Inwoners van een gemeente of stad die reeds een samenwerkingsovereenkomst hebben ondertekend kunnen zich opgeven via volgende link: https://vrijwilligerskorps.rodekruis.be/. Iedereen boven de 16 jaar kan zich aansluiten.
Onder het invulvak ‘gemeente’ zijn alle gemeenten en steden te zien die alvast een samenwerkingsovereenkomst met Rode Kruis Vlaanderen hebben ondertekend en dus officieel kunnen starten met de uitrol. Eenmaal geregistreerd zijn vrijwilligers gedekt door de nodige verzekeringen.
Gemeenten ontvangen ook een specifieke inschrijvingslink die door de betrokken gemeenten op hun eigen kanalen kan worden gedeeld. Voor de stad Roeselare ziet die link er als volgt uit: https://vrijwilligerskorps.rodekruis.be/gemeente/roeselare
Ook wie zich niet opgeeft als lid van het vrijwilligerskorps in zijn of haar gemeente, kan zich voor een specifieke noodsituatie spontaan aanmelden in de crisistool. Op die manier is er een schaalbaar model waarbij veel mensen kunnen helpen bij grote crisissen.
“In elke crisissituatie zijn er burgers die willen helpen. Wat vandaag een uitdaging is, is het aanbrengen van de structuur om die vrijwillige energie snel en gecoördineerd in te zetten. Met dit project bouwen we aan één uniform systeem: duidelijke opleidingen, één crisistool, en ondersteuning voor elk geïnteresseerd lokaal bestuur. Op die manier versterken we niet alleen de paraatheid van gemeenten, maar ook de zelfredzaamheid van burgers. Want hoe beter we voorbereid zijn als er niks aan de hand is, hoe sneller we kunnen handelen wanneer het echt nodig is.” - Vincent Verbeecke, woordvoerder Rode Kruis-Vlaanderen.
6 op 10 burgemeesters vindt dat ze veiligheidsproblemen in hun gemeente of stad onvoldoende kunnen aanpakken, in grote en middelgrote gemeenten is dat zelfs meer dan 70%. De burgemeesters missen handvaten in het veiligheidsbeleid. Dat blijkt uit een bevraging van alle Vlaamse burgemeesters op initiatief van Vlaams minister van Binnenland en Samenleven Hilde Crevits.
De geselecteerde projecten bevinden zich in Oostende, Roeselare, Mol en Herentals. In totaal trekt Vlaams minister van Binnenland in het kader van stadsvernieuwing 8,87 miljoen euro uit voor de 4 projecten. Het gaat telkens over grote projecten met een belangrijke meerwaarde voor de leefbaarheid en economie van de gemeente.
Al 141 gemeenten in Vlaanderen hebben zich ingeschreven om een vrijwilligerskorps op te richten. De vrijwilligerskorpsen zijn een initiatief van Vlaams minister van Binnenland Hilde Crevits om in noodsituaties inwoners snel te kunnen inschakelen. Vrijwilligers die deelnemen krijgen meer uitleg over de werking van een crisisketen, jaarlijkse bijscholingen en een EHBO-opleiding. Op die manier wil minister Crevits ook de EHBO-kennis bij 15.000 Vlamingen verhogen. Vlaanderen scoort op dat vlak maar gemiddeld tegenover andere landen.