Een interfederale werkgroep onderhandelde de afgelopen weken over de nieuwe overheidsopdracht voor de uitrol van nieuwe stemcomputers. Die overheidsopdracht is belangrijk om tegen 2029 de oude stemapparatuur tijdig te kunnen vervangen. Op initiatief van Vlaams minister Hilde Crevits heeft Vlaanderen beslist om gemeenten die eerder al elektronisch stemden de mogelijkheid te bieden om dat opnieuw te doen. In totaal gaat het om 156 gemeenten.
“De huidige stemcomputers zijn aan vervanging toe. De overheidsopdracht loopt af in januari 2027. Er is dringend een nieuw gezamenlijk akkoord nodig tussen de federale overheid en de deelstaten over het bestellen van nieuwe stemcomputers en de financiering ervan. Vlaanderen wil dat gemeenten waar vandaag al digitaal werd gestemd dat ook bij de volgende verkiezingen kunnen doen. Veel lokale besturen kennen het huidige systeem, dat maakt het eenvoudig om het stemmen met de nieuwe stemcomputers te organiseren. Het blijft wel aan de gemeenten zelf om autonoom te beslissen of ze het nieuwe digitale stemsysteem al dan niet zullen gebruiken. Er komt zeker geen verplichting.” - Vlaams minister van Binnenland Hilde Crevits
Bij de vorige verkiezingen konden de inwoners van 156 Vlaamse gemeenten elektronisch stemmen. 10 Vlaamse gemeenten gebruikten zelf aangekochte stemcomputers die minder oud zijn maar waarvan het raamcontract ook afloopt. De overige 146 gemeenten gebruikten stemcomputers van de eerste generatie, die nu dus niet langer inzetbaar zijn vanwege technische veroudering. Om die reden wordt alles in het werk gesteld om een nieuw digitaal stemsysteem uit te rollen.
Gezien dezelfde stemcomputers zowel voor de lokale als bovenlokale verkiezingen dienen, is een interfederale samenwerking nodig. Op initiatief van Vlaams minister van Binnenland Hilde Crevits heeft de Vlaamse Regering beslist om het digitaal stemmen structureel te behouden en ervoor te zorgen dat alle Vlaamse gemeenten die al digitaal stemden dit ook kunnen blijven doen bij de volgende verkiezingen. Concreet zullen de 146 gemeenten (met zo’n 3.508 stembureaus) die nu al digitaal stemden (inclusief de vier nieuwe gemeenten die ontstaan zijn uit een fusie met een gemeente waar al digitaal gestemd werd) de mogelijkheid krijgen om hun oude stemcomputers door nieuwe te vervangen.
De kost voor de bestelling van de nieuwe apparatuur wordt geraamd op 38,6 miljoen. Dit bedrag betreft ook de 10 gemeenten waar ze stemcomputers van de tweede generatie hebben, met het argument dat het beter is om te werken naar een uniform systeem van digitaal stemmen. De raamovereenkomst voor het onderhoud van deze computers loopt ook af in 2027. Dus in totaal gaat het om 156 gemeenten.
Geen extra modules in Vlaanderen
Daarnaast kan elke overheid voor haar eigen verkiezingen beslissen van welke modules zij gebruik wil maken, zoals een volmacht- en een aanstipmodule. Omdat het ontwikkelen van deze modules extra budget en tijd vragen, kiest Vlaanderen ervoor deze extra opties nu niet te bestellen. Volgens minister Crevits is de vooropgestelde timing het meest haalbaar als er zo dicht mogelijk bij het bestaande systeem van digitaal stemmen gebleven wordt.
Looptijd van 15 jaar
De eerstkomende verkiezingen zijn die voor het Europees Parlement, de Kamer en de gewestelijke parlementen in 2029. Het jaar erna vinden de lokale en provinciale verkiezingen plaats. De nieuwe raamovereenkomst zal een looptijd hebben van 15 jaar, zodat de nieuwe stemcomputers nog t.e.m. de verkiezingen in 2042 gebruikt kunnen worden. Net als de oude zullen op die manier ook de nieuwe stemcomputers voor 6 verkiezingen worden gebruikt.
| Disclaimer: dit persbericht werd aangepast op 13.5.2026. Volgende passage werd toegevoegd ter verduidelijking: "Dit bedrag betreft ook de 10 gemeenten waar ze stemcomputers van de tweede generatie hebben, met het argument dat het beter is om te werken naar een uniform systeem van digitaal stemmen. De raamovereenkomst voor het onderhoud van deze computers loopt ook af in 2027. Dus in totaal gaat het om 156 gemeenten." |
184 lokale besturen zijn er op 1 jaar tijd in geslaagd om 16.882 leefloongerechtigden te activeren. Dat gebeurde in het kader van de tweede oproep van het Lokaal Activeringspact. Met dat pact werden lokale besturen gemotiveerd om meer leefloongerechtigden te activeren naar werk dan het Vlaamse gemiddelde van 20%.
Op initiatief van minister Crevits voorziet de Vlaamse Regering ondersteuning voor Vlaamse vissers die hun inkomen met meer dan 1/3 zien dalen. Vissersschepen dreigen daardoor aan de kade te blijven waardoor de bevoorrading van verse vis in het gedrang komt. De Europese Commissie heeft hiervoor steunmogelijkheden geactiveerd. Vlaanderen zal hierin meestappen met een tijdelijke steun bij een aanzienlijke daling van de inkomsten.
Mantelzorg is voor veel mensen geen keuze, maar een engagement. Vandaag botsen mantelzorgers nog te vaak op strakke regels die niet aansluiten bij die realiteit. De Vlaamse Regering heeft daarom op voorstel van minister Crevits vorige week beslist om het mantelzorgverlof flexibeler in te vullen, nadat ook de federale overheid de mogelijkheid hiervoor invoerde. Zo krijgen personeelsleden meer ruimte om hun werk te combineren met de zorg voor een naaste.