Ministers Zuhal Demir (N-VA) en Hilde Crevits (CD&V) kondigen een versterkte Vlaamse aanpak aan tegen gewelddadige radicalisering. De Vlaamse Regering heeft vandaag het licht op groen gezet. De dreiging is nooit verdwenen en duikt opnieuw nadrukkelijk op, vooral vanuit jihadistisch extremisme. “We mogen niet naïef zijn”, zeggen de ministers. “De signalen zijn ernstig. Scholen, welzijn, justitie en veiligheidsdiensten moeten nog sterker kunnen samenwerken. Daarom schakelen we een versnelling hoger, met duidelijke afspraken, betere informatiedeling en meer ondersteuning voor wie op het terrein elke dag met deze realiteit geconfronteerd wordt.”
Extra ondersteuning voor hulpverleners in de gemeenschapsinstellingen
Daarom gaat Vlaanderen extra ondersteunen in de Vlaamse gemeenschapsinstellingen (de GI’s). Daar worden kinderen en jongeren vanaf 12 jaar geplaatst door de rechter. Het gaat om de meest kwetsbare jongeren, die vaak gevoelig zijn voor invloeden van buitenaf. Sommige van hen zijn zelfs geplaatst voor feiten van radicalisering. Daarom zal het personeel van de GI’s extra ondersteuning krijgen van experten in radicalisering. Op die manier zullen ze problematisch gedrag sneller herkennen en krijgen ze de juiste opvolging. Er zal ook meer systematisch overlegd worden tussen alle betrokken partijen.
Wanneer jongeren de gemeenschapsinstelling verlaten, verdwijnen ze niet uit beeld. Hun traject wordt verder opgevolgd in het lokale overleg tussen politie, justitie, onderwijs en welzijn (de zogenoemde LIVC-R). Zo kan snel worden ingegrepen wanneer dat nodig is. Later in dit persbericht meer daarover.
“Jongeren die radicaliseren, verdwijnen niet uit beeld. We blijven hen opvolgen tijdens én na hun verblijf in de gemeenschapsinstelling, samen met onze lokale partners. Zo houden we contact en verkleinen we het risico dat ze opnieuw in verkeerde handen vallen.” - Zuhal Demir, Vlaams minister van Justitie
Extreem gedachtengoed sluipt ook onze scholen binnen
Leerkrachten horen extremistische opmerkingen vaak als één van de eersten, omdat ze – vaak al grappend – door de klas worden gescandeerd. Vooral jihadistisch extremisme blijkt hier het grootste probleem.
“De samenleving stopt niet aan de schoolpoort. Meningen en emoties horen bij het klasleven. Maar wie zich bedreigd voelt, staat er niet alleen voor. Dan grijpen we in,” - Zuhal Demir, Vlaams minister van Onderwijs en Justitie
Want nu hebben leerkrachten en directies nog te vaak het gevoel dat ze er alleen voor staan. “Daarom moeten we onze schoolteams maximaal ontzorgen”, vindt de minister. “Want zij moeten zich kunnen focussen op hun kerntaak: lesgeven.” Heel concreet:
- gaan we leerkrachten en directies professionaliseren over radicalisering met korte, praktijkgerichte modules over hoe je moeilijke gesprekken voert en wanneer je moet melden. Ook in de lerarenopleidingen wordt dit verankerd, zodat toekomstige leerkrachten al tijdens hun opleiding voeling krijgen met klas- en groepsdynamiek. Zo bouwen ze het zelfvertrouwen op dat nodig is om deze essentiële taak op te nemen
- komt er kant-en-klaar lesmateriaal dat jongeren tussen 12 en 16 helpt om kritisch te denken, mediawijsheid bijbrengt en bijleert over identiteit
- en tot slot krijgt elke school één aanspreekpunt voor meldingen of advies, een duidelijk stappenplan wie waar terecht kan;
Meer steun voor lokale besturen in strijd tegen radicalisering
Lokale besturen staan op de eerste rij in het voorkomen van radicalisering en extremisme. Als spilfiguren in het lokale preventieve beleid krijgen ze een sleutelrol in het versterken van weerbare gemeenschappen. De Vlaamse overheid zal hen daarbij met gerichte initiatieven ondersteunen. Het gaat onder meer van bijkomende subsidiëring en erkenning van partnerorganisaties tot de versterking van de Lokale Integrale Veiligheidscellen Radicalisme (LIVC-R) en de ontwikkeling van nieuw ondersteunend materiaal. Ook de samenwerking tussen lokale besturen, politie, onderwijs en socio-preventieve actoren wordt verder uitgebouwd, zodat iedereen zijn steentje kan bijdragen aan een veilige en verbonden samenleving.
“Preventie begint lokaal. Onze steden en gemeenten kennen hun buurten, scholen en verenigingen het best. Door hen te versterken en de samenwerking met politie, onderwijs en socio-preventieve partners te verdiepen, bouwen we samen aan gemeenschappen die weerbaar zijn tegen extremisme en schadelijke polarisatie.” – Hilde Crevits, minister van Binnenland
Geen Vlaams geld voor gewelddadige extremisten
De Vlaamse Regering trekt een duidelijke grens: geen Vlaams belastinggeld voor organisaties die betrokken zijn bij gewelddadig extremisme of het ondersteunen. Via de Vlaamse Codex Overheidsfinanciën kan een subsidie worden geschorst bij eenduidige vermoedens of signalen van extremistische betrokkenheid. Als die vermoedens worden
bevestigd door de Vlaamse verbindingsofficier – die contact opneemt met de bevoegde veiligheidsdiensten – volgt een definitieve uitsluiting van Vlaamse steun.
“Wie gewelddadig extremisme ondersteunt of vergoelijkt, kan niet rekenen op Vlaamse steun,” besluiten de ministers. “Dat geld is er om onze Vlaamse samenleving te versterken, niet om ze van binnenuit te ondermijnen.”
