Vlaanderen voert meer land- en tuinbouwproducten uit dan er ingevoerd worden. De invoer in 2019 bedraagt 32,1 miljard euro, de uitvoer 39,2 miljard euro. In drie jaar tijd groeide de uitvoer met 8%. De agrovoedingsindustrie neemt 13% van de totale Vlaamse uitvoer voor haar rekening. Akkerbouwproducten zoals granen en aardappelen zijn de belangrijkste productgroep. Als we naar de producten zelf kijken, is het vooral zuivel dat belangrijk is. Dat blijkt uit het nieuwe agrohandelsrapport dat Vlaams minister van Landbouw Hilde Crevits heeft bekend gemaakt.
Vlaanderen is een open economie waarbij de agrovoedingsindustrie een belangrijke rol speelt. Vlaanderen heeft in 2019 land- en tuinbouwproducten uitgevoerd ter waarde van 39,2 miljard euro. De invoerwaarde bedraagt 32,1 miljard euro. Ten opzichte van 2018 is de uitvoer gestegen met 2%, ten opzichte van 2016 met 8%. Het handelsoverschot in 2019 bedraagt 7,1 miljard euro, dat is 41% meer dan in 2016. Het positieve saldo wijst erop dat de Vlaamse agrovoedingssector meerwaarde creëert. We voeren veel onbewerkte producten zoals cacao, tarwe, gerst en soja in, en voeren verwerkte producten zoals chocolade, koekjes, bier, zuivel en vlees uit. De totale Vlaamse export daalde in maart 2020 met 7,5%. Wat de gevolgen zijn van de coronacrisis voor de in- en uitvoer van land- en tuinbouwproducten is nog niet duidelijk, maar dat de impact groot is, is een open deur intrappen.
Dame Blanche
Zuivelproducten zijn in 2019 ons belangrijkste handelsproduct binnen de agrohandel. Zowel de invoer als de uitvoer van zuivelproducten zit ruim boven de 2 miljard euro. In vergelijking met 2016 is de invoer met 20% en de uitvoer met 28% gestegen. het handelsoverschot bedraagt dan ook 456 miljoen euro. Dat is vooral te danken aan zuivelbereidingen zoals roomijs. Na zuivelproducten volgen cacaoproducten op de tweede plaats wat betreft de uitvoerwaarde. Het handelsoverschot voor cacaoproducten is zelf meer dan een miljard euro. Onze buurlanden genieten dus graag van een Vlaamse ‘dame blanche’. Maar ook aardappelbereidingen en bier uit Vlaanderen zijn populair in het buitenland.
Vlaanderen voert vooral vers fruit zoals bananen, ananassen en kiwi’s in. Ook wijn, koffie, tarwe en schaal- en weekdieren zijn belangrijke invoerproducten.
‘Du vin, du pain et du boursin’, maar dan vooral met Vlaamse producten
81% van de export van agrarische producten gaat naar andere EU-landen. Frankrijk is de voornaamste afzetmarkt. Bijna 20% van de uitvoer van agrovoeding gaat naar Frankrijk, gevolgd door Nederland en Duitsland. De twee belangrijkste niet-Europese klanten zijn de Verenigde Staten en China, die grote afnemers van bier en vlas zijn.
Nederland is dan weer onze voornaamste handelspartner wat betreft de invoer, gevolgd door Frankrijk en Duitsland. 28% van de geïmporteerde producten komt van buiten de EU. Uit Brazilië voeren we bijvoorbeeld fruitsappen, koffie en tabak in.
Vlaanderen als draaischijf
Het Vlaamse aandeel in de totale Belgische in- en uitvoer van agrarische producten bedraagt telkens 84%. Vlaanderen neemt binnen de EU 5% van de invoer en 6% van de uitvoer in. Vlaanderen is in de EU de zesde grootste uitvoerder van agrarische producten, na Nederland, Duitsland, Frankrijk, Spanje en Italië. Enkel Nederland, Spanje en Polen hebben een groter agrohandelsoverschot. Het positieve saldo wijst erop dat de Vlaamse agrovoedingssector meerwaarde creëert. We voeren onbewerkte bulkproducten zoals granen en cacao in en voeren verwerkte producten uit, zoals bier, koekjes en chocolade.
Wat met corona?
De impact van de coronacrisis op de agrohandel is nog onduidelijk. We hebben wel een extra budget van 300.000 euro vrijgemaakt om de relance van de export van land- en tuinbouwproducten te begeleiden. Een derde van dat budget is voorbehouden voor het stimuleren van deelname aan agrovoedingsbeurzen in het najaar. Bedrijven die willen deelnemen aan een EU-beurs kunnen een aanmoedigingspremie van 2.500 euro ontvangen en wie wil deelnemen aan een beurs buiten de EU kan rekenen op 5.000 euro. Daarnaast komt er een Export Incubator waarbij VLAM bedrijven wil stimuleren om producten op nieuwe markten te brengen of nieuwe producten op bestaande markten te brengen.
Vlaams minister van Werk Hilde Crevits: “Export is voor een kleine open regio als Vlaanderen van groot belang. 30% van de Vlaamse werkgelegenheid is verbonden aan die export. Wat de impact van de coronacrisis op de export is, is nog niet helemaal duidelijk, maar dat die groot is, dat is wel duidelijk. De cijfers van de export en import van land- en tuinbouwproducten in 2019 ogen wel mooi, maar wat 2020 brengt, is dus koffiedik kijken. We zien wel dat vooral onze zuivelproducten zoals roomijs populair zijn in het buitenland. Frankrijk is onze grootste afnemer en Nederland onze grootste invoerder. Onze buurlanden zijn de partners bij uitstek om ook na de crisis opnieuw de export te laten draaien.”
